To tu powstanie największe i najgłębsze jezioro w Polsce
W centrum kraju tereny po kopalni węgla brunatnego mają w przyszłości zmienić się w ogromny kompleks wodno-turystyczny.
Najgłębsze sztuczne jezioro w Polsce
W 2026 roku zakończy się eksploatacja na odkrywce Pole Bełchatów należącej do PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna. To moment przełomowy, bo właśnie od tego etapu rozpocznie się faktyczna transformacja wyrobiska w sztuczny zbiornik wodny.
Prace przygotowawcze trwają od lat. Uformowano już część linii brzegowej od strony wschodniej, a także przygotowano teren pod przyszłą plażę i strefę rekreacyjną. Kolejne działania obejmują stabilizację i łagodzenie skarp oraz zabezpieczenie całego obszaru pod kątem przyszłego zalewania.
Jak powstanie gigantyczne jezioro?
Proces tworzenia zbiornika będzie rozłożony na lata i przebiegać będzie etapowo. Kluczowym elementem jest stopniowe ograniczanie odwodnienia kopalni. W efekcie wyrobisko zacznie się naturalnie wypełniać wodami podziemnymi, wspomaganymi przez dopływy z cieków powierzchniowych.
W kolejnych latach podobny los czeka drugą odkrywkę – Pole Szczerców, gdzie wydobycie planowo ma zakończyć się około 2038 roku, choć możliwe jest wcześniejsze wygaszenie prac.
Docelowo oba zbiorniki mogą zostać połączone, tworząc jeden akwen o niespotykanych parametrach.
Skala inwestycji robi wrażenie
Planowane jezioro w Bełchatowie ma być największym i najgłębszym sztucznym zbiornikiem w Polsce:
- powierzchnia: około 40 km²
- maksymalna głębokość: do 170 metrów
Dla porównania, będzie ono wyraźnie głębsze niż Jezioro Hańcza, które osiąga około 108 metrów. Rozmiar zbiornika odpowiada powierzchni ponad 5 tysięcy boisk piłkarskich.
Turystyka, sporty wodne i nowe funkcje
Plany zagospodarowania wykraczają daleko poza samo utworzenie jeziora. W koncepcjach pojawiają się ogromne plaże i kąpieliska, przystanie jachtowe, trasy kajakowe, infrastruktura dla nurków (w tym pomysł zatopienia koparki jako atrakcji) i ośrodki sportów ekstremalnych.
W sąsiedztwie zbiornika rozwijana ma być również infrastruktura rekreacyjna wokół Góry Kamieńsk – od tras rowerowych, przez wspinaczkę, po sporty zimowe i paralotniarstwo.
Woda nie powinna być problemem
Jednym z najczęściej podnoszonych tematów jest dostępność wody. Analizy prowadzone m.in. przez Główny Instytut Górnictwa wskazują, że wypełnianie wyrobiska może przebiegać szybciej, niż pierwotnie zakładano.
Doświadczenia z innych regionów Polski – np. rejonu Olkusza – pokazują, że po wyłączeniu systemów odwodnienia poziom wód potrafi rosnąć dynamicznie.
Dodatkowo rozważane jest wspomaganie procesu wodami z rzek, takich jak Warta czy Widawka.
Kiedy zobaczymy efekt końcowy?
Choć pierwsze zmiany będą widoczne już w najbliższych latach, pełne wypełnienie obu odkrywek i stworzenie docelowego jeziora to perspektywa długoterminowa.
Z wcześniejszych założeń wynika, że zasadniczy proces zalewania może rozpocząć się na większą skalę po 2050 roku, kiedy zakończą się wszystkie prace górnicze w Polu Szczerców.
